Animeye Başlayacaklara İzleme Rehberi

Anime dünyasının neleri barındırdığını bir çoğumuz biliyoruz. Bilmeyenlere de öğretmek istiyoruz. Peki hiç nereden bağlayacağımızı düşündük mü? Size birisi gelip “ben anime izlemek istiyorum ama animeyle ilgili hiç bir fikrim yok” dese ona ne cevap verirsiniz? İşte bu ayki yazımda bu soruya cevap vermek istiyorum ben. Eğer siz de anime izlemeye nereden başlayacağınızı bilmiyorsanız doğru yerdesiniz. Anime izlemeye yeni başlayacaklar için bir rehber oluşturmak sanırım bu sorunun en güzel cevabı olacak. O zaman buyurun “anime dünyasına giriş 101” dersimize;

Öncelikle tanımlardan başlayalım isterseniz. Anime kısaca Japon çizgi filmleridir. Yani teknik olarak çizgi filmdir evet ama Japonların kendilerine özgü teknikleriyle çizdiği ve farklı konuları barındırdığı için anime denmekte. Yani animeyi teknik olarak çizgi film demek doğru olur fakat sadece çizgi film diye tanımlamak kesinlikle yanlış olur. Bu arada animelerin çoğu mangadan uyarlama. Manga ise Japon çizgi romanlarına deniyor. Yani evet çizgi romandır ama Japonlara özgü hikayeleri ve çizim teknikleriyle diğer çizgi romanlardan çok farklı. Mesela okuma sırası bizim bildiğimiz gibi soldan sağa değil sağdan sola. Ve bize göre sondan başlanıyor okunmaya… Animelerin çoğu mangadan uyarlama ama birçoğu da light novel yani hafif romandan uyarlama. Hafif roman ise bir tür resimli hikaye diyebiliriz. Yani kitap ve manga arasında bir yerde diyebiliriz.

Animenin tanımına kısaca baktık ama anime izlemeye başlayacaksanız animelerde duyacağınız ve alışık olmadığınız bir çok terimle karşılaşacağınız için bu terimlere de aşina olmanız gerekiyor. Mesela animelerde –chan ve –kun eklerini çok duyacaksınız. İsmi Sakura olan birisine arkadaşı Sakura-chan diye hitap eder mesela… Bu karakter erkekse –kun eki gelir isminin sonuna… Bu ekler birbirleriyle samimi olan arkadaşlar için geçerlidir. Japonlar hitap etmeye önem veren toplum oldukları için bu özellikleri animelerinde de görürüz. Eğer isminin sonuna –san –sama ya da –dono gibi ekler geliyorsa bu hitap ettikleri kişinin kendilerinden daha yüksek bir mevkide olduğu anlamına gelir. Çoğu zaman saygı belirtisidir bu ekler. Biraz da resmiyet belirtisidir. Mesela öğretmenlerine ya da akıl hocası gördükleri kişilere yani saygı duydukları ve bunu belli ettikleri kişilerin isimlerine bu ekleri getirirler. Sadece isimle hitap etmekse çok özel bir durumdur. Birbirine sadece ismiyle hitap eden karakterler ya çok yakın arkadaş, dost ya da sevgilidir. Bu arada öğretmenlerine ya da akıl hocalarına senpai ya da sensei derler. Bu sıfat da çok duyacağınız bir kelime.

Biraz da türlerine bakalım. Bir anime tanıtımında kaşınıza shounen, shoujo, josei ya da seinen gibi tanımlar çıkacaktır. Bu ifadeler animenin hitap ettiği kitleyi tanımlar aslında. Hani bizim kanallarda +18, korku ve şiddet içerir gibi ifadeler görüyoruz ya bir dizi ya da film başlamadan önce, bu ifadeler de buna benzer bir anlam taşır aslında. Shounen 17 yaş altı erkekleri tanımlar, türünde shounen yazan animeler genellikle erkek çocuklarına yönelik hikayeleri barındırır daha aksiyonlu ve kahramanlık hikayeleri gibi konuları olur mesela… Cinsellik yoktur bu türün içinde. Shoujo ise 17 yaş altı kız çocuklarına hitap eder. Genellikle romantik komedi gibi türleri vardır. Shounen gibi bu türün içinde de cinsellik görülmez. Ama josei yani 17 yaş üzeri kadınlara hitap eden animelerde daha sert konular olur. Keza seinen türü de öyle, seinen de 17 yaş üzeri erkeklere hitap eden bir tür. Her iki tür için de ölüm-kalım hikayeleri, kanlı sahneler görebiliriz. Tabii cinsellik de shounan ve shoujoya göre daha rahat kullanılıyor bu türdeki animelerde. Ecchi türüyse içerisinde cinsel espriler ve şakaya dayalı sahneleri barındıran animelerdir.

Anime türleri bu kadarla sınırlı değil elbette, mesela iki kadın arasındaki romantik ilişki odaklı animelerin türüne shoujo-ai denirken, iki erkek arasındaki romantik ilişki odaklı animelere shounen-ai deniyor. İki erkek arasındaki ilişki cinsel boyut kazanırsa bu animenin türüne yaoi denebiliyor. İki kadın arasındaki ilişkide de cinsellik olursa bu türe de yuri diyoruz. Hentai ise bildiğimiz porno aslında. Slice of life hikayeyi günlük bazda anlatan animelere denirken, içinde robotlar ve ona benzer teknolojiler kullanılırsa bu tür mecha oluyor. Bu arada bir animenin türleri birkaç sıfatla anlatılabilir. Yani bir anime hem mecha hem de shounan olabilir.

Evet animenin türleri genel olarak böyle ama bir de anime dünyasıyla ilgili bilmeniz gereken bazı terimler var onlara da kısaca değinelim isterseniz. Mesela OVA ya da OAV anime izlerken sıklıkla karşınıza çıkacak. Bir anime bitince ya da daha başlamadan bölüm yayınlanırsa ve bu bölümler ana hikayeyi çok etkilemeyen içerikte olursa bunlara OVA ya da OAV deniyor. Filler ise bir animede geçmişi anlatan bölümlere deniyor. Anime dünyasına biraz daha girdiğinizde karşınıza otaku, seiyuu, fansub gibi kelimeler de çıkacak. Otaku, anime-manga-oyun gibi alanlarda ustalaşmış hayatının her alanında bunlarla ilgilenenlere denirken seiyuu animelere seslendirme yapan kişilere denmektedir. Fansub ise animelere altyazı hazırlayan gruplara deniyor.

Anime izlemeye karar verdiyseniz kendinizi birkaç şeye hazırlayın derim. Mesela shounen animelerinin belli formülleri vardır. Hemen hemen her shounen animede asıl karakterimize acımasız davranan bir kız karakter bulunur. Bir tsundere (dışarıdan bakıldığında atarlı ama biraz derine inildiğinde utangaç karakterli kişilere denir) karakter mutlaka olur. Shounenlerde asıl erkek karakterimiz tam yenilecekken son anda gücünü toplar mesela ve büyük vuruşunu yapıp düşmanını yener… Buna da power-up deriz. Bir de her zaman yendiğimiz düşmandan daha kötü bir düşman mutlaka vardır.

Biraz da anime dünyasında karşılaşacağınız zorluklara hazırlamak istiyorum sizi. Hayır sonra hayal kırıklığına uğramayın diye yani. Mesela önce Japonca’ya alışmak zor gelecek size. Hatta belki başlarda animeleri İngilizce dublajlı izlemek isteyeceksiniz, ama bir süre sonra dile alışıp çeviri ve yeni sezon bekleyeceksiniz. Hazırlıklı olun severek izlediğiniz birçok animenin devamı gelmeyecek. Hatta öyle ki şu anda bile hayran kitlesi milyonları aşan bazı animelerin devam sezonları gelmiyor. Nedenine girmeyeyim zira çok uzun bir liste yapabilirim ama maalesef durum bu. Anime izlemeye başladığınızda bir çok animenin jenerik müziğine aşık olacaksınız şimdiden hazırlıklı olun. Animelerdeki çizimlerden dolayı bazı animelere de aşık olabilirsiniz. Deneyim konuşuyor, evet. Bazı karakterlerin cinsiyetini ayırmakta güçlük çekebilirsiniz buna da hazırlıklı olun. Japonlar bunu çok yapıyor evet, kız diye baktığınız karakter erkek çıkarken bazen de erkek diye izlediğiniz karakter kız çıkabiliyor sonunda. Nedeni konusunda benim de net bir fikrim yok. Bazı animelerdeki bazı sahneler size çok garip gelecek, özellikle metamorfoz sahnelerindeki fiziksel değişimlere alışmam biraz zaman almıştı benim. Anime dünyasında biraz daha ilerlediğinizde bu dünyaya arkadaşlarınıza davet etmek isteyeceksiniz, etrafınızdakiler size bu ısrarınız konusunda kızabilir şimdiden hazırlıklı olun. “Ne buluyorsun bu animede” sorusuna cevap vermeye çalışmanız ise daha zor olacak çünkü anime izlemeden anlaşılmayan bir şey.

Bu kadar tanım ve genel bilgiden sonra birkaç anime önermeden olmaz değil mi?

  • Öncelikle ne tür anime izlemek istediğinizi belirleyin. Sevdiğiniz filmlerden de yola çıkabilirsiniz. Romantik komedileri mi seversiniz? Yoksa kahramanlık hikayelerini mi? Aksiyon mu arıyorsunuz? Yoksa korku ve gerilim mi? Buna göre kendi araştırmanızı yapmanızı öneririm. Fakat her yeni başlayacak potansiyel anime izleyicinin Death Note ve Fullmetal Alchemist Brodherhood  gibi alanında rüştünü ispatlamış animeleri izlemesini şiddetle öneririm. Neden mi? Çünkü her iki animenin hitap ettiği kitle çok genel ve bence beğenmeyecek çok az insan var.
  • Naruto, One Peace ve Fairy Tail gibi animeler shounan türünün güzel örnekleri olmakla birlikte bölüm sayıları 500-1000 arası olduğu için uzun animelerden uzak durmanızı öneririm. En azından şimdilik…
  • Komedi yönü ağır bir anime istiyorsanız One Punch Man, romantik komedi arıyorsanız Gekkan Shoujo Nozaki-kun, biraz daha romantik ve duygusal bir şeyler arıyorsanız da Nana ve Shigatsu wa Kimi no Uso ilk önereceğim animelerden olacaktır.
  • Kahramanlık ve süper güçler gibi temaları olan animelerden ise Fate/Zero ve Fate/Stay Night serilerini şiddetle öneririm.
  • Daha seinen kafası olsun ciddi bir şeyler anlatsın diyorsanız da Monster, Ghost in the Shell: Stand Alone Complex ve Black Lagoon gibi animeler tam aradığınız animeler olabilir.
  • Bilim kurguya gelirsek Psycho Pass gibi bir distopyayı kesinlikle kaçırmamalısınız. Öte yandan Steins Gate ve Code Geass da çok başarılı birer bilim kurgu örneğidir.

Evet, önerilerimi de yaptığıma göre sanırım yazımı sonlandırabilirim. Bu yazıda okuduklarınız hiç anime izlemediyseniz sizlere çok bir şey ifade etmeyebilir. Ama izlediğiniz ilk animede ne demek istediğimiz çok daha iyi anlayacaksınız. Amacım sadece gafil avlanmamanız için sizi hazırlamak. Umarım yardımcı olabilmişimdir. O zaman şimdiden iyi seyirler!



bazen hayatımın kalanını sadece anime/dizi/film izleyerek geçirmek istediğim doğrudur.


Translate »